Κάτω τα χέρια από την Παλαιστίνη!

Δυο νεκροί Παλαιστίνιοι στη Δυτική Όχθη, δύο στη Γάζα και εκατοντάδες τραυματίες είναι το πρώτο αποτέλεσμα της δήλωσης του Τραμπ για αναγνώριση της Ιερουσαλήμ ως “πρωτεύουσας του Ισραήλ”. Οι διαδηλώσεις που ξέσπασαν στην ίδια την Ανατολική Ιερουσαλήμ όταν ανακοινώθηκε ότι η αμερικανική πρεσβεία θα μεταφερθεί εκεί από το Τελ Αβίβ, ήταν μεγάλες και οργισμένες, αλλά από την Κυριακή το Ισραήλ εξαπέλυσε ένα κύμα καταστολής. Πλέον ακόμη και η εμφάνιση παλαιστινιακής σημαίας στους δρόμους θεωρείται πρόκληση και κατάσχεται από τους ισραηλινούς ένοπλους.

Το σαββατοκύριακο οι διαδηλώσεις είχαν πλέον απλωθεί από το Λος Άντζελες ως τη Τζακάρτα, περνώντας από πολλές πόλεις της Ευρώπης και βέβαια στις πρωτεύουσες της Μέσης Ανατολής. Στη Βηρυτό οι διαδηλώσεις ήταν μαζικές και έφτασαν σε συγκρούσεις πάνω στο συρματόπλεγμα που προστατεύει την αμερικάνικη πρεσβεία. Ο Λίβανος, όπου ζουν μισό εκατομμύριο Παλαιστίνιοι πρόσφυγες, επίσημα δεν έχει πάψει να βρίσκεται σε πόλεμο με το Ισραήλ, και κινείται στους ρυθμούς της κρίσης που άνοιξε με την πρόσφατη παραίτηση του πρωθυπουργού Χαρίρι.

Η Ιερουσαλήμ ήταν και είναι το κέντρο όπου το Ισραήλ εξαπολύει την πολιτική άγριων διακρίσεων και διωγμού των Παλαιστίνιων. Η πολιτική του Ισραήλ τα τελευταία 50 χρόνια στην Ιερουσαλήμ είναι να κάνει την ζωή κόλαση για τους 300 χιλιάδες Παλαιστίνιους που ζουν εκεί, αναγκάζοντάς τους με τον ένα ή τον άλλο τρόπο να φύγουν και να δώσουν χώρο για επέκταση των εποίκων. Το καθεστώς είναι τύπου απαρτχάιντ, μιας και διαχωρίζει τους ανθρώπους από τη γέννησή τους. Οι Ισραηλινοί είναι πολίτες του Ισραήλ, οι Παλαιστίνιοι παίρνουν μόνο μια άδεια διαμονής, την οποία το Ισραήλ ακυρώνει όποτε θελήσει. Μια Παλαιστίνια που θέλει να φύγει για δουλειές ή σπουδές από την Ιερουσαλήμ χάνει τα δικαιώματά της γύρω στα επτά χρόνια και δεν μπορεί να επιστρέψει. Αν ο/η σύντροφός σου δεν είναι από την Ιερουσαλήμ δεν μπορεί να έρθει να συγκατοικήσετε, ακόμη κι αν παντρευτείτε. Ο κάτοικος της Ιερουσαλήμ είναι υποχρεωμένος να φύγει για να κάνει οικογένεια.

Η καθημερινότητα στους δρόμους της Ιερουσαλήμ είναι η διαρκής παρουσία των πάνοπλων στρατιωτών του Ισραήλ που περιπολούν με το πολυβόλο προτεταμένο, ελέγχουν διαβατήρια, άδειες παραμονής, βρίζουν και απειλούν. Οι Ισραηλικοί εποικισμοί επεκτείνονται διαρκώς ακόμη και μέσα στην Ανατολική Ιερουσαλήμ όπου η πλειοψηφία είναι Παλαιστίνιοι. Οι οδικές συνδέσεις εξυπηρετούν τους Ισραηλινούς και αποκλείουν τους Παλαιστίνιους. Οι Παλαιστίνιοι είναι υποχρεωμένοι να κάνουν πολύωρες διαδρομές για να βρεθούν 5 χιλιόμετρα πιο μακριά, στα κοντινά χωριά της Δυτικής Όχθης για παράδειγμα. Έχουν να αντιμετωπίσουν μπλόκα, ελέγχους, εποικισμούς και το Τείχος που έχει χτίσει το Ισραήλ. Οι Παλαιστίνιοι δεν έχουν πού να χτίσουν, χιλιάδες φτωχόσπιτα βρίσκονται υπό τη διαρκή απειλή της ισραηλινής μπουλντόζας επειδή το οικόπεδο δεν ήταν “αραβικό”, την ώρα που οι νέοι ισραηλινοί οικισμοί παίρνουν έγκριση ακόμη και με βάση την ιστορική ύπαρξη μιας εβραϊκής κοινότητας πριν από το 1948.

Κατοχή

Η Δυτική Ιερουσαλήμ είναι το μόνο τμήμα αυτού που σήμερα θεωρείται Ισραήλ το οποίο δεν θεωρεί νόμιμο ούτε η “Διεθνής κοινότητα”. Το σχέδιο διαχωρισμού της Παλαιστίνης που είχε εγκρίνει ο ΟΗΕ το 1947 προέβλεπε ειδικό διεθνές καθεστώς για την Ιερουσαλήμ, ακριβώς γιατί η πόλη ήταν κέντρο συνύπαρξης τριών μεγάλων θρησκειών και πολλών λαών για αιώνες. Το Ισραήλ άρπαξε τη Δυτική Ιερουσαλήμ στον πόλεμο του ‘47-’48 και οι Παλαιστίνιοι έφυγαν πρόσφυγες. Κάποιοι από αυτούς κατέφυγαν στην Ανατολική Ιερουσαλήμ, όμως στον πόλεμο του 1967 το Ισραήλ κατέκτησε και την Ανατολική Ιερουσαλήμ και επέβαλε κατοχή.

Όσες πρεσβείες των δυτικών χωρών ήταν στην Ιερουσαλήμ άρχισαν να μεταφέρονται στο Τελ Αβίβ μετά την κατοχή του ‘67 και η τελική έξοδος ήρθε μετά το 1980 όταν το ισραηλινό κοινοβούλιο ανακήρυξε μονομερώς την Ιερουσαλήμ πρωτεύουσα της χώρας. Η επιλογή του Τραμπ να επιστρέψει η αμερικάνικη πρεσβεία στην Ιερουσαλήμ είναι η πρώτη κίνηση στην αντίθετη κατεύθυνση.

Όμως δεν πρόκειται απλώς για μια από τις τρέλες του Τραμπ. Η αμερικάνικη Γερουσία και Βουλή έχουν πάρει απόφαση για επιστροφή της πρεσβείας από το 1995, όταν ακόμη πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν ο Μπιλ Κλίντον. Μάλιστα την πήραν με διακομματική συναίνεση και μεγάλη πλειοψηφία. Αυτό που ακολούθησε ήταν ότι όλοι οι πρόεδροι από τότε (Κλίντον, Μπους, Ομπάμα και Τραμπ μέχρι στιγμής) υπέγραφαν κάθε εξάμηνο ένα προεδρικό βέτο στην εφαρμογή της απόφασης για “λόγους εθνικής ασφάλειας”. Ο ίδιος ο Τραμπ υπέγραψε το ίδιο βέτο την περασμένη βδομάδα για το τρέχον εξάμηνο, και με τη δήλωσή του προανήγγειλε ότι θα είναι η τελευταία φορά.

Ο Τραμπ βρίσκεται υπό πίεση στο εσωτερικό μέτωπο για χίλιους διαφορετικούς λόγους, και αυτό που κάνει είναι να προσπαθεί να πάρει μια ανάσα, ενισχύοντας τη σχέση του και με την εκλογική του πελατεία και με το βαθύ ρεπουμπλικανικό κόμμα, λέγοντας ότι τολμάει να κάνει μια κίνηση που οι υπόλοιποι πρόεδροι δεν είχαν τολμήσει. Στο κάτω κάτω, νόμος ψηφισμένος κι απ’ τα δύο κόμματα ήταν. 

Για την ίδια τη Μέση Ανατολή όμως, η κίνηση αυτό που κάνει είναι να ανάβει φωτιές χωρίς διαθέσιμο πυροσβεστήρα. Όλες οι “ειρηνευτικές προσπάθειες” από τους ισχυρούς, τουλάχιστον από τις συμφωνίες του Όσλο το 1993 και στη συνέχεια, είχαν σαν υπόσχεση τη συνύπαρξη στην Ιερουσαλήμ και σε όλα τα σχέδια, η Ιερουσαλήμ θα ήταν το τελευταίο που θα λυνόταν. Τώρα ο Τραμπ τα τινάζει όλα στον αέρα. Τινάζει την ίδια τη δυνατότητα συνομιλίας με την Παλαιστινιακή Αρχή που τα ίδια τα αμερικάνικα σχέδια δημιούργησαν πριν από 25 χρόνια. Ακόμη και επί Τζορτζ Μπους, οι ΗΠΑ μπορούσαν να παρουσιάζονται ως ουδέτερος τρίτος που οργανώνει τραπέζια συνομιλιών. Παρόλο που την ίδια στιγμή έστελναν ετήσια βοήθεια δισεκατομμυρίων σε εξοπλισμούς στους Ισραηλινούς. Ο Τραμπ εγκαταλείπει το ρόλο του διαμεσολαβητή και για πολλούς Παλαιστίνιους το μήνυμα είναι ότι οι υποσχέσεις για λύση “δύο κρατών” ανήκουν πλέον και επίσημα στο σκουπιδοντενεκέ της ιστορίας.

Η κίνηση του Τραμπ είναι άλλο ένα βήμα στο να δοθεί χώρος στις τοπικές “μεγάλες” δυνάμεις της Μέσης Ανατολής να κάνουν του κεφαλιού τους. Η υπερδύναμη είναι κουρασμένη και απασχολημένη. Η Σαουδική Αραβία σφάζει ανενόχλητη στην Υεμένη, οργανώνει πραξικόπημα στο Λίβανο. Η αιγυπτιακή δικτατορία με το ένα χέρι κάνει συνεργασίες με το Ισραήλ, με το άλλο προσπαθεί να αναδιατάξει το παλαιστινιακό πολιτικό σκηνικό. Και πλέον το Ισραήλ παίρνει πράσινο φως να κάνει όπως νομίζει.

Το άμεσο αποτέλεσμα όλης αυτής της ανατροπής δεν το ξέρει κανείς. Μια κλιμάκωση των εποικισμών; Νέοι βομβαρδισμοί; Ένας περιφερειακός πόλεμος στο Λίβανο για να μπει φρένο στο Ιράν; Σε κάθε περίπτωση ξέρουν ότι στο κέντρο της αντίστασης θα έχουν τους Παλαιστίνιους και ιδιαίτερα τη νεολαία και την εργατική τάξη της Ιερουσαλήμ, εκεί που οι βομβαρδισμοί δεν λειτουργούν. Τον κόσμο που 30 χρόνια μετά την πρώτη Ιντιφάντα έχει δει όλο τον κύκλο των υποσχέσεων για λύσεις μέσω Λευκού Οίκου να καταρρέει. Για να σταματήσουμε το νέο κύκλο σφαγών στη Μέση Ανατολή, πρέπει να στείλουμε καθαρό, αντιπολεμικό μήνυμα αλληλεγγύης στην Παλαιστίνη που εξεγείρεται.

ergatiki.gr