Από την Coca Cola στη Mercedes ένα μνημείο δρόμος

Ποιος είναι, αλήθεια, εκείνος που πάρκαρε το καλογυαλισμένο αμάξι του στο προαύλιο  του Ηρωδείου;  Ο Σάκης Ρουβάς θα απαντήσουμε όλοι… Αν θέλουμε να περιοριστούμε σε αυτά που φαίνονται και όχι σε αυτά που πραγματικά συμβαίνουν.

Είναι γεγονός ότι ο «γυαλισμένος» και «λαμπερός» Σάκης ταιριάζει σαν καλοφορεμένο γάντι στη απαστράπτουσα καινούργια Mercedes, αλλά σκοπός αυτού του κειμένου δεν είναι να πει για τα στερεότυπα που αναπαράγει η διαφήμιση.

Σκοπός είναι να πει ότι η κάθε πολυεθνική όπως ακριβώς «χρησιμοποιεί», και όχι με το αζημίωτο, το πρόσωπο – φυσικά εν γνώσει του δεύτερου και με πλήρη συνείδηση – για να προωθήσει τα προϊόντα της και επομένως να εξασφαλίσει τα κέρδη της, έτσι «χρησιμοποιεί» και το άψυχο μνημείο, το οποίο όμως δεν έχει συνείδηση για το τί του συμβαίνει και φυσικά  ούτε φωνή για να μιλήσει. Συνείδηση και φωνή έχουν όμως εκείνοι που έχουν ταχθεί να το προστατεύουν και δεν αναφερόμαστε προφανώς στους αρχαιολόγους , οι οποίοι με κόπο και κόστος φέρουν εις πέρας την ευθύνη που τους ανέθεσε η Πολιτεία.

Πάμε, λοιπόν, στη περίφημη Πολιτεία, δηλαδή τις κυβερνήσεις. Τί γνωρίζει, λοιπόν, η κάθε πολυεθνική  για τη σχέση της Κυβέρνησης με τα μνημεία;

  • Γνωρίζει πώς όταν πριν ένα χρόνο η Coca – Cola χρησιμοποίησε εικόνες μνημείων (Ακρόπολη, Λευκό Πύργος, κ.ά) για την προωθητική καμπάνια της χωρίς να έχει λάβει την  εκ του νόμου προβλεπόμενη άδεια, το Υπουργείο Πολιτισμού έσπευσε  να υπερασπιστεί την πολυεθνική και όχι τα μνημεία.
  • Γνωρίζει πως ένα χρόνο αργότερα (τον Ιούλιου του 2020) η Κυβέρνηση φρόντισε, στο νόμο για το «Κέντρο Πολιτισμού και Δημιουργίας Ακροπόλ και λοιπές διατάξεις» να περιορίσει μόνο στις «πιστές απεικονίσεις μνημείων» τις περιπτώσεις κατά τις οποίες απαιτείται σχετική άδεια αφήνοντας ελεύθερο, χωρίς αδειοδότηση από το ΥΠΠΟΑ και χωρίς πληρωμή τελών στο Ταμείο Αρχαιολογικών Πόρων ένα μεγάλο φάσμα απεικονίσεων μνημείων, όπως οι 3D αναπαραστάσεις ή απεικονίσεις, δημιουργίες επαυξημένης πραγματικότητας και άλλες τεχνολογίες που σήμερα αποτελούν μια νέα δυναμική αγορά στην οποία δραστηριοποιούνται πολλές επιχειρήσεις. Επιπλέον, τροποποίησε την προϊσχύουσα έννοια «απεικονίσεις για άμεσο ή έμμεσο οικονομικό ή εμπορικό σκοπό» με την ιδιαίτερα περιοριστική έννοια «με σκοπό το κέρδος».  Με αυτό, λοιπόν, το λεκτικό τρυκ, μπορεί μια εταιρεία με το επιχείρημα ότι συγκεκριμένες δράσεις της δεν έχουν ως «σκοπό το κέρδος» ή με το επιχείρημα ότι χρησιμοποιεί μη πιστή απεικόνιση μνημείου, να πραγματοποιεί προωθητικές ενέργειες συνδέοντας το όνομά της ή τα προϊόντα της με αρχαιολογικά μνημεία ή ευρήματα, χωρίς να ελέγχεται και χωρίς να πληρώνει τέλη για αυτό.
  • Γνωρίζει, επίσης, ότι η κυβέρνηση αυτής της χώρας διαλύει μνημεία για το χατήρι του εργολάβου (βλ. Μετρό Θεσσαλονίκης). Απαξιώνει αρχαιολογικά κατάλοιπα για το χατήρι του επενδυτή (βλ. Ελληνικό). Εγκρίνει τη λειτουργία των Ναυπηγείων δίπλα στον Τύμβο των Σαλαμινομάχων  παρακάμπτοντας την αρχαιολογική νομοθεσία και τις επί σειρά δεκαετιών αρνητικές γνωμοδοτήσεις του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου. Ανοίγει διάπλατους τους δρόμους για να φτάσουν στα μνημεία οι ιδιώτες φορώντας το μανδύα του χορηγού. Από την Ακρόπολη (ίδρυμα Ωνάση) ως το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (Ιδρυμα Στ. Νιάρχος) και από τα Αντικύθηρα (Ιδρυμα Λασκαρίδη) ως το Αρχαιολογικό Μουσείο της Σπάρτης (Ιδρυμα Στ. Νιάρχος).

Γνωρίζει, εν τέλει, ότι έχει ενώπιόν της μια κυβέρνηση που έχει υποτάξει την ιστορική μνήμη και τα κατάλοιπά της στις επιχειρηματικές ορέξεις και είτε αντιμετωπίζονται ως εμπόδιο είτε ως το απαραίτητο φόντο του «επιχειρείν» και της ελεύθερης αγοράς.

Αφού, λοιπόν, τα γνωρίζει όλα αυτά «δικαίως» θεωρεί ότι μπορεί να  κάνει ό, τι θέλει, όποτε το θέλει, για όποιον σκοπό θέλει.

Σύμφωνα με το Υπουργείο Πολιτισμού για τη συγκεκριμένη χρήση δεν είχε ληφθεί άδεια και θα γίνει χρήση των σχετικών διατάξεων που προβλέπουν κυρώσεις γι’ αυτές τις περιπτώσεις. Επομένως, περιμένουμε την επιβολή των κυρώσεων χωρίς αιρέσεις και εξαιρέσεις…

Για ενημερωτικούς λόγους παραθέτουμε τη διάταξη της Κοινής Υπουργικής Απόφασης ΚΥΑΦΕΚ 3046/Β/30-12-2011 όπου ορίζονται τα κατά περίπτωση τέλη χρήσης: Για φωτογράφηση, με επαγγελματικό εξοπλισμό, για εμπορικούς, διαφημιστικούς σκοπούς, με παρεμβολή προσώπων, καταβάλλονται τέλη που ορίζονται σε 1.000 ευρώ για κάθε ένα από τα κατωτέρω μνημεία, αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία: Ακρόπολη Αθηνών και μνημεία κλιτύων της, Αρχαία Αγορά Αθηνών, Σούνιο, Βεργίνα, Δελφοί, Αρχαία Ολυμπία, Επίδαυρος, (Ασκληπιείο και Παλαιά Επίδαυρος), Μυκήνες, Μεσσήνη, Μυστράς, Κόρινθος, Κνωσός, Φαιστός, Παλάτι Μ. Μαγίστρου (Ρόδος), Λίνδος, Δήλος, Σπιναλόγκα, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο, Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού, Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου. Για όλους τους υπόλοιπους χώρους, μνημεία και μουσεία, τα τέλη ορίζονται σε 500 ευρώ.

Παραθέτουμε, επίσης για ενημερωτικούς λόγους, τη νέα ανάρτηση του Σάκη Ρουβά:

ημεροδρόμος